سابقه ۱۶۷ آزمونی امیرمحمد پورخسرو از زرین‌دشت طولانی‌ترین مجموعه این چهار مطالعه است، اما نمودار او صعودیِ ساده نیست. میانگین تراز از ۷۴۰۲ در نهم به ۸۲۳۶ در دهم جهش می‌کند و سپس در یازدهم و دوازدهم پایین‌تر از آن اوج قرار می‌گیرد.
اوج میانگین در دهم ثبت شده است. دوازدهم با میانگین ۷۸۷۷، نسبت به یازدهم ۶۳ واحد بهتر است اما هنوز ۳۵۹ واحد پایین‌تر از دهم قرار دارد.
روند چهار سال امیرمحمد پورخسرو
۶۲ آزمون؛ میانگین تراز ۷۴۰۲
۴۳ آزمون؛ میانگین تراز ۸۲۳۶
۳۱ آزمون؛ میانگین تراز ۷۸۱۴
۳۱ آزمون؛ میانگین تراز ۷۸۷۷
مجموع تعداد ستون‌ها ۱۶۷ است. جهش نهم به دهم ۸۳۴ واحد، نزدیک به ۱۱٫۳ درصد، است. میانگین یازدهم نسبت به دهم ۴۲۲ واحد کاهش دارد و دوازدهم تنها ۶۳ واحد، حدود ۰٫۸ درصد، بالاتر از یازدهم قرار می‌گیرد. این الگو نشان می‌دهد زیاد بودن تعداد آزمون‌ها را نباید مترادف رشد سال‌به‌سال دانست.
سال دوازدهم؛ بازگشت پس از افت میانه سال
نمودار دوازدهم با چند تراز بالاتر از ۸۳۰۰ آغاز می‌شود، سپس در میانه بازه تا حدود ۷۴۵۳ پایین می‌آید و در آزمون‌های پایانی دوباره به محدوده ۷۹۰۰ می‌رسد. پس میانگین ۷۸۷۷ حاصل ترکیب قله‌های آغازین، افت زمستان و بازیابی نسبی پایان سال است.
این شکل برای تحلیل شخصی مهم است: میانگین کل به‌تنهایی زمان افت را پنهان می‌کند. اگر افت چند آزمون ادامه دارد، باید بودجه‌بندی درس‌ها، تعداد نزده و غلط و فشار زمانی همان بازه جداگانه بررسی شود.
تابستان چه تفاوتی دارد؟
در هفت تاریخ تابستان، نمودار نگاه به گذشته و آینده جهت ثابتی ندارد. برای مثال در ۳ مرداد نگاه به گذشته حدود ۸۰۲۵ و نگاه به آینده حدود ۷۲۸۰ است، ولی در ۱۴ شهریور نگاه به آینده حدود ۷۹۴۳ و نگاه به گذشته حدود ۷۵۲۵ ثبت شده است. این جابه‌جایی مانع از آن است که با یک آزمون درباره برتری مرور یا پیش‌خوانی حکم بدهیم.
۳۴۳۶ پاسخ درست و ۹۶ درصد اتمام
منبع ۳۴۳۶ پاسخ صحیح دوازدهم و اتمام ۹۶ درصد آزمون‌ها پیش از ساعت ۱۲ را ذکر می‌کند. اتمام زودتر فقط یک شاخص زمانی است و بدون دقت پاسخ‌ها، زمان هر درس و روش آزمون نمی‌توان آن را نشانه قطعی مدیریت زمان بهتر دانست. همچنین ۳۴۳۶ پاسخ، بدون مخرج و تعداد غلط‌ها، به درصد یا رتبه کنکور تبدیل نمی‌شود.
روش تحلیل و محدودیت‌ها
- تعداد آزمون و میانگین هر پایه مستقیماً از نمودار رسمی استخراج شد.
- تغییرها با تفریق میانگین‌ها و تقسیم اختلاف بر پایه مبدأ محاسبه شدند.
- از نمودار دوازدهم فقط دامنه و جهت کلی بازه‌ها خوانده شد؛ علت افت‌ها قابل مشاهده نیست.
- هیچ رابطه‌ای میان تعداد آزمون، پاسخ درست و رتبه قطعی فرض نشده است.
جمع‌بندی
داده امیرمحمد پورخسرو ارزش تحلیلی‌اش را از طول سابقه و تغییر شکل روند می‌گیرد: جهش بزرگ در دهم، اصلاح سطح در یازدهم و ثبات نسبی در دوازدهم. برای دانش‌آموز، پیام اصلی این است که «روند» را باید در بازه‌های زمانی و با داده درس‌به‌درس تحلیل کرد، نه فقط با تعداد کل آزمون‌ها.
نمودار رسمی امیرمحمد پورخسرو و فهرست رسمی قلم‌چی. بازبینی: ۴ مهر ۱۴۰۵.
برای بررسی افت‌های پیوسته، از راهنمای علت افت تراز شروع کنید و داده هر درس را در تحلیل دفترچه جدا ببینید.